İçerik Haritası
Uzayda yer kapma yarışı: Çin, 200 bin uydu için düğmeye bastı
Çin, dünya yörüngesine yaklaşık 200 bin yeni uydu göndermek için resmi müracaatta bulunarak uzay yarışında istikrarları sarsacak devasa bir adım attı. “Radyo Spektrumu Kullanımı ve Teknolojik İnovasyon Enstitüsü” isimli kurum aracılığıyla yapılan bu atak, CTC-1 ve CTC-2 isimli iki dev uydu ağını kapsıyor. Her biri 96 binden fazla uydudan oluşan bu ağlar tamamlanırsa, toplamda 3 bin 660 farklı yörünge düzlemine yayılacaklar. Bu sayılar, Elon Musk’ın halihazırda savlı görünen 49 bin uyduluk Starlink projesini bile gölgede bırakıyor.
Bu devasa uydu ordusunun ne hedefle kullanılacağı konusunda Çin makamları sessizliğini korusa da, uzmanlar ortasında savunma ve güvenlik odaklı kaygılar süratle artıyor. Kimi akademik raporlar, uyduların elektromanyetik uzay güvenliği ve alçak irtifa hava alanı kontrolü üzere vazifeler üstleneceğini söylüyor. Bu durum, ABD ordusunun inançlı takip ve irtibat için kullandığı “Starlink Starshield” uydularına misal bir askeri ağ kurulabileceğine işaret ediyor. Çağdaş savaşlarda, bilhassa Ukrayna’daki çatışmalarda gördüğümüz üzere, uydu bağlantısı ve düşman uydularını köreltme yeteneği artık çatışmaların mukadderatını tayin eden en kritik öge haline geldi.
Uzayda “arsa parselleme” stratejisi mi?
Birleşmiş Milletler’e bağlı Memleketler arası Telekomünikasyon Birliği’ne (ITU) yapılan müracaat, aslında teknik bir zorunluluktan çok stratejik bir “yer kapma” operasyonu olarak bedellendiriliyor. Uzay hukuku gereği, bir ülke makul bir yörünge ve frekans için başvurduğunda, rakiplerinin o bölgeyi kullanabilmesi için bu yeni ağla çakışmayacağını kanıtlaması gerekiyor. Yani Çin, aslında uyduların tamamını fırlatmasa bile, kağıt üzerinde alçak dünya yörüngesinin devasa bir kısmını rakiplerine kapatma gücüne ulaşıyor.
Pek çok analist, Çin’in 200 bin uyduyu yörüngeye yerleştirmesinin mevcut üretim ve fırlatma kapasitesiyle neredeyse imkansız olduğunu düşünüyor. Bu projeyi yedi yıl içinde tamamlamak için haftada 500 uydu fırlatılması gerekiyor ve bu, şu anda dünyanın sahip olduğu tüm roket kapasitesinin çok ötesinde bir maksat. Bu durum, 2021 yılında Ruanda’nın kapasitesinin çok üzerinde bir müracaat yaparak uzayda yer kapatmaya çalışmasını hatırlatıyor. Çin içindeki dal temsilcileri bile, müracaat yapmanın “nihai uygulama” manasına gelmediğini, mühendislik ve üretim açısından büyük zorluklar barındırdığını açıkça söz ediyor.
Çin’in bu atılımı, geçtiğimiz haftalarda ABD ve SpaceX’i uzayda tekelleşmekle ve güvenlik riskleri yaratmakla suçlamasının çabucak akabinde geldi. Görünen o ki, Pekin idaresi uzayı yalnızca bilimsel bir keşif alanı değil, ABD ile kıran kırana bir rekabetin yaşandığı stratejik bir cephe olarak görüyor. 2010 yılında yalnızca 40 uydusu olan Çin’in bugün bin civarı uyduya ulaşması, Lider Şi Cinping’in “uzay, korunması ve yönetilmesi gereken stratejik bir varlıktır” vizyonunun ne kadar süratli hayata geçtiğini gösteriyor.
Chip Alıntıdır…
