Mars’ta yaşayacaklar daha süratli yaşlanacak: Kızıl Gezegen’e yeni vakit dilimi gerekiyor
Gelecekte Mars’ta kurulacak koloniler için irtibat ve navigasyonu sürdürmek emeliyle, bilim insanları orijinal bir vakit dilimi oluşturulması gerektiğini savunuyor. Araştırmalara nazaran, Mars’taki saatler Dünya’dakinden günlük 477 mikrosaniye daha süratli işliyor.
Bu çok küçük ve değersiz gözüken fark, uzun vadede önemli sonuçlar doğuruyor. Her on yılda Mars saatleri, Dünya’nın 1,7 saniye önüne geçiyor. Bu tuhaf durumun ardında, vaktin kozmosun her yerinde tıpkı süratte akmadığını gösteren Einstein’ın genel görelilik yasaları yatıyor. Kütleçekiminin daha zayıf olduğu yerlerde vakit daha süratli aktığı için, kütleçekimi Dünya’dan beş kat daha zayıf olan Mars’ta astronotlar Dünya’daki meslektaşlarından biraz daha süratli yaşlanacak.
Dört cisimli kaos: Vakti kim değiştiriyor?
Mars yüzeyindeki kütleçekiminin vaktin akışı üzerindeki tesirini hesaplamak, gezegenin Güneş Sistemi’ndeki öbür kütleçekimlerinden güçlü bir biçimde etkilenmesi nedeniyle güç. Dünya’nın dairesel yörüngesinin bilakis, Mars’ın eliptik yörüngesi ve Jüpiter ile Satürn üzere gaz devlerine olan aralığı, gezegenin maruz kaldığı kütleçekimi ölçüsünün yıl boyunca daima değişmesine neden oluyor. Uzmanlar, Güneş, Dünya, Ay ve Mars’ın birbirini etkilemesinden kaynaklanan bu “dört cisimli” karmaşık sorunun, zamanlamadaki varyasyonları büyüttüğünü belirtiyor.
Yapılan hesaplamalara nazaran, Mars’taki saatlerin Dünya’ya nazaran ne kadar süratli çalıştığını etkileyen kütleçekimi ölçüsü, yalnızca bir yıl içinde günlük 226 mikrosaniyeye kadar değişiyor.
İletişim için hayati olan milisaniyeler
Bu vakit farkı, birinci bakışta kıymetsiz üzere görünse de, teknoloji için kritik değer taşıyor. Çağdaş navigasyon ve irtibat sistemleri, inanılmaz derecede hassas saatlere bağımlıdır. Örneğin, 5G ağlarının onda bir mikrosaniye hassasiyetinde senkronizasyona muhtaçlık duyuyor.
GPS sistemleri de, sinyallerin uydu ve alıcıya ulaşma mühletini ölçerek çalıştığı için, iki gezegen ortasında uyumlu bağlantı ve navigasyon sistemlerinin kurulması için vakit konusunda ortak bir standardın oluşturulması hayati değer taşıyor.
Bu durum şu an için acil bir sorun olmasa da, Mars’ta yerleşimler kurulmaya başladığında süratle değerli bir sıkıntı haline gelecek. Bilim insanları, Mars yüzeyinin keşif araçlarıyla dolması onlarca yıl sürse bile, şimdiden öbür gezegenlerde navigasyon sistemleri kurmanın gerektirdiği sıkıntıları incelemenin yararlı olduğunu vurguluyor.
Chip Alıntıdır…
